Bu rehber neyi kapsıyor?

İkamet izni kartının yeniden düzenlenmesini hazırlayan olağan izin sahipleri.

Kısa sorular, hangi kayıtların önemli olabileceğini açıklar ve bir belge kontrol listesi sunar. Hak kazanma veya dosyanın sonucu hakkında değerlendirme yapmaz.

Rehberde ele alınan belgeler
  • Pasaport, mevcut izin kaydı ve varsa eski kart örneği
  • Kayıp/çalıntı tutanağı veya eldeki yıpranmış/hatalı kart
  • Biyometrik fotoğraf ve adres kayıt belgesi
  • Resmî tahakkuk, muafiyet dayanağı ve ödeme makbuzları
  • Müracaat alındısı, izleme ve varsa uzatma/seyahat belgeleri
  • Varsa tam ret/iptal/tahakkuk kararı ve tebliğ kaydı

Konuya özel tam Bilgi Rehberi ↓

İkamet izni kartının kaybolması, çalınması veya kullanılamayacak şekilde yıpranması, Türkiye’de kalışın dayanağı hakkında hemen soru doğurur. Ancak fiziksel belgeyle o belgenin gösterdiği izin aynı şey değildir. İlk adım rastgele yeni bir ikamet başvurusu açmak değil; izin türünü, geçerlilik durumunu ve kaybın nerede gerçekleştiğini belirleyerek uygun yeniden düzenleme işlemini hazırlamaktır. Kartın yenisini istemek, süresi dolan izni kendiliğinden uzatmaz ve sınırdan giriş güvencesi vermez.

1. Önce kart kaybını izin sorunundan ayırın

Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik m.23/4; kayıp, çalıntı, hata ve yıpranma hallerinde belgenin yeniden düzenlenmesini öngörür. Bu düzenleme fiziksel belgeye ilişkindir. Kayıp nedeniyle mevcut iznin otomatik iptal edildiği varsayılmamalı; aynı şekilde eski kartın fotoğrafının bulunması da iznin halen geçerli olduğunu kanıtlayan güncel bir idari kayıt yerine konulmamalıdır. İzin bitişi, iptal veya başka bir karar bulunup bulunmadığı ayrıca kontrol edilir.

Bu yazı olağan ikamet izni belgesine yöneliktir. Çalışma izni kartı, geçici koruma kimlik belgesi ve uluslararası koruma belgeleri aynı adla anılsa bile aynı başvuru değildir. Örneğin çalışma izni için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının işlem kanalıyla, ikamet kartı için il göç birimine yapılacak müracaat birbirinin yerine kullanılamaz. Pasaport da kayıpsa kimliğin ve seyahat belgesinin yeniden kurulması için ilgili konsolosluk işlemleri ayrıca gerekir.

2. Kayıp veya çalıntıyı kayda geçirin

YİMER’in güncel açıklaması kayıp tutanağının karakol aracılığıyla düzenlenmesini, ardından ilgili il göç müdürlüğüne gidilmesini belirtir. Olay çalıntıysa bunu kayıttaki anlatımla açıkça ayırın; olayı sonradan farklı göstermek için varsayımsal bilgi eklemeyin. Tutanağın hangi kişi ve hangi belge için tutulduğunu, tarihini ve varsa başvuru numarasını okunabilir biçimde saklayın. Tutanak başvuruyu destekleyen bir kayıttır; yeni ikamet kartı veya seyahat belgesi değildir.

Kartın sonradan bulunması da dosyayı kendiliğinden kapatmaz. Yeniden basım süreci başlamışsa hangi belgenin kullanılabileceğini müdürlükten doğrulayın ve bulunan kartı bildirin. Birden çok kart görünümünden hareketle hepsinin geçerli olduğunu varsaymayın. Yıpranma veya basım hatasında ise eldeki kartı ve hatayı gösteren kayıtları koruyun; kayıp olmayan bir belge için kayıp açıklaması yapmak yerine gerçek işlem sebebini belirtin.

3. İl göç müdürlüğüne hangi dosyayla gidilir?

YİMER; kayıp tutanağı, bir biyometrik fotoğraf ve adres kayıt sistemine kayıtlı olunduğunu gösteren belgeyle ikamet edilen ilin İl Göç İdaresi Müdürlüğüne başvurulmasını açıklar. Kimliği ve mevcut dosyayı eşleştirmek için pasaportu, varsa eski kart örneğini ve yabancı kimlik numarasını gösteren kayıtları da hazırlamak yararlıdır. İl müdürlüğünün güncel randevu ve kabul usulünü önceden doğrulayın; bu yazı her ilde aynı randevu ekranı kullanıldığı iddiasında bulunmaz.

İdareye sunduğunuz dilekçe veya formun, eklerin ve ödeme kayıtlarının bir örneğini saklayın. Müracaatın alındığını gösteren tarihli evrak ile yalnız randevu kaydı farklıdır. Kartın hangi adrese gönderileceği ve dosyanın hangi numarayla izleneceği de açıklığa kavuşturulmalıdır. Avukat aracılığıyla işlem düşünülüyorsa Yönetmelik m.21/4’teki temsil imkânı ve vekâletname kapsamı incelenir; gerektiğinde şahsen yapılacak işlemlerin bulunabileceği gözden kaçırılmamalıdır.

4. Tam kart bedeli ile yarım harç aynı kalem değildir

Yönetmelik m.23/4, kayıp, çalıntı veya yıpranmada belge ücretinin tamamını ve iznin harcının yarısını ayırır. Harçlar Kanunu m.90 da kaybolan ikamet belgesinin yenilenmesinde yarı harç kuralını içerir. Dolayısıyla “her şey yarıya iner” veya “herkes aynı tutarı öder” şeklinde hesap yapılmamalıdır. Belge bedeli, ilgili harç, muafiyet ve kişinin durumuna göre tahakkuk ayrı kontrol edilir. On sekiz yaşını bitirmeyenler bakımından m.91’in ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Hatalı kart, m.23/4’te yeniden düzenleme sebebi olarak yer alır; fakat kayıp/çalıntı/yıpranma için yazılı yarım harç cümlesi hatayı aynı biçimde saymaz. Bu yüzden hata halinde aynı ödeme sonucunu otomatik çıkarmayın. Eski bir il müdürlüğü sayfasında görünen tarihsel kart tutarını güncel fiyat diye kullanmayın. Ödeme öncesinde resmî tahakkuku ve güncel belge tarifesini doğrulayın; burada doğrulanmış güncel sabit TL tutarı verilmemektedir.

5. İzin bitişini ve seyahati ayrı takip edin

6458 sayılı Kanun m.24/2’ye göre uzatma başvurusu, izin süresinin dolmasına altmış gün kalmasından itibaren ve her koşulda süre dolmadan yapılır. Kart kaybı müracaatını bu uzatma yerine koymayın. Örneğin iznin bitişine kısa süre kalmışken yeni kart istemiş olmak, uzatma başvurusu yapıldığını göstermez. Bitiş tarihi ve başvuru türü aynı dosyada ayrı satırlarda izlenmelidir; kart basılmasını beklerken uzatma takvimi kaçırılmamalıdır.

Yönetmelik m.21/9’da ikamet izni müracaat belgesiyle çıkış ve on beş gün içinde dönüşe ilişkin şartlar düzenlenir. Bu şartlı imkân, her kayıp tutanağına veya kart yenileme alındısına otomatik uygulanmaz. Uçuş öncesinde elinizdeki belgenin niteliğini, harç kayıtlarını, vize ve giriş şartlarını yetkili birimden doğrulayın. Kart yurt dışındayken kaybolmuşsa Türkiye içindeki standart müracaat akışına doğrudan güvenmek yerine Türk dış temsilciliği ve ilgili göç birimiyle dönüş belgelerini ayrıca açıklığa kavuşturun.

6. Ret veya başka bir resmî karar varsa

Yeniden düzenleme talebinin reddi, iznin iptali ve yalnız ödeme tahakkukuna itiraz aynı uyuşmazlık değildir. Yazılı kararı, gerekçesini ve tebliğ kaydını alın. Yeniden düzenlemeye ilişkin idari ret işleminde idare mahkemesinde iptal yolu; özel hüküm bulunmadığında İYUK m.32’deki işlemi yapan makamın bulunduğu yer esas alınarak değerlendirilir. İYUK m.7’de idare mahkemesi için genel dava süresi, özel süre yoksa, yazılı bildirimi izleyen günden itibaren altmış gündür. Harç uyuşmazlığında görev ve süre ayrıca incelenir.

Bu dava açma süresi alacak zamanaşımı değildir. Yeni dilekçe vermenin süreyi her durumda yeniden başlattığı veya dava açmanın işlemi kendiliğinden durdurduğu varsayılmamalıdır; İYUK m.27’de yürütmenin durdurulması ayrıca düzenlenir. Sınır dışı, giriş yasağı veya başka özel işlem varsa onun yolu ve süresi ayrı incelenir. Tam rehber; kart türü, kayıp sebebi, izin durumu, tutanak ve seyahat ihtiyacını ayırarak hazırlık sonucu üretir. Hak, süre sonu veya başvurunun kabulü hakkında kesin karar vermez.

Kaynaklar

Genel bilgilendirme; somut belgeler, olay ve usul ayrıca incelenmelidir.

Tüm rehberler · English · Makaleye dön

Kayıp veya çalıntı ikamet kartı: yeniden düzenleme hazırlık rehberi

Konuya özgü soruları yanıtlayın, belgelerinizi seçin; hazırlık sonucunuzu ve ofis logolu PDF özetini görün.